sarhoş gemi

Yeniyazı'dan İki Kitap Daha

2011-11-09T13:36:00.001-08:00

2010-12-11T10:27:00.000-08:00

Yavuz Türk

KUYTU VE HAYTA

“homunculus” nedeniyle ramazan parladar’a

böyle de geçebilirdi zaman, ağır ve çökerek

siz kendinize kuytu ve derinlik aradınız durmadan

böyle de bilinebilirdi kuyu, evet, sığ ve hayta

içimdeydiniz, elinizde arsız zamanlarınız için zımpara

şöyle de olabilir; işte o fotoğraflardaki gülümsemeniz

işte, evet, kendini okşayan öyle, saltanat da sizin

hayatınıza renk katan o güzellikler adına:

borsa, alışveriş, birbirine sürtünen avuçiçleriniz

her şey kendiyle ve sahtesiyle yer değiştirebilir

kırılgan çember, öfkeli üçgen sizin içindir

bağırdığınızda bir kuyuya ses ve suret sizindir

objektife sırıtan bakışlarla erkek ve dişi

ağır hava, koyu masa, ince ince kesilen sayfa

duman da parlar elbet, uysal ırmakta varolur sesim

kaygan ve sepyayım yanınızda, kuytu ve hayta

hep bir makasla kesin beni fotoğraflarda

zaman da soylu karanlık da sizindir, kullanabilirsiniz

ben şuralarda bir yerlerdeyim, girdabın kıvrımında

arayıp duruyorken, ayağınıza dolanan kuytuyum ben

“kafamdaki şu boğayı ağlatınız lütfen”

(Kumaş, yeniyazı yayınları, 1. Baskı, İstanbul Ağustos 2010)

2010-11-19T13:14:00.000-08:00

Seyhan Erözçelik: “Ah Türkçem. Benim Türkçem. Canım Benim. O benim canım. Her şeyim. O yoksa Ben yokum.”

Yakın zamanda geçirdiğiniz bir rahatsızlık vardı; öncelikle geçmiş olsun diyelim.

Hayatım, zaten rahatsızlık üzerine kurulu. Ben hiçbir şeyi beğenmem. Yazdıklarım dahil. Rahatsızlığım da geçmedi, geçmez.

Vâridik, yoğidik.,öyle sanıyorum ki Yağmur Taşı ile birlikte Seyhan Erözçelik şiirinde yeni bir durak. Önceki kitaplarınızdaki kimi şiirlerde bu iki kitaptaki şiirlerin küçük işaretlerini bulmak da mümkün; ama özellikle izlek olarak yepyeni bir Erözçelik şiiri diyebilir miyiz bu iki toplam için?

Of. Beş kişi değilim. Aynı insan, bilinir, bilinmez. Görülür, görülmez. Dile vurgunum, yangınım, belki odur. Yağmur Taşı, bizim Türklerin bir şeysi, onlar bilirler, öyle, seviyorlar işte. Ben o kitabı durup dururken yazmadım. Askerlikte taşı kıçlarına da sürerler. Dünyanın hiçbir yerinde böyle bir şey işitmedim, duymadım. Benim bildiğim kadarıyla. Taharet, taşla nasıl yapılır yahu... Göç ediyorlar, kurutuyorlar, çekirge gibiler. Özür dilerim, göç ediyoruz, kurutuyoruz, çekirge gibiyiz...

Kitapta belirli aralıklarla “amtı” (şimdi) sözcüğünü kullanıyorsunuz. Hem Türkçenin hem de Türk mitolojisinin çeşitli evre ve coğrafyalarında gezinirken bu sözcüğü sürekli yinelemeniz çok ilgi çekici geldi bana. Üstelik kitapta, bir yerde “zaman durur amtı” diyorsunuz. Sizin önceki şiirlerinizle gelenek arasında doğrudan bir ilişki kurmak zorken; bu kitapla geleneğe eklemlenmekten de öte, deyim yerindeyse ‘geleneğe katışma’, adını iyice gerilere çekip zamansız bir şaman olma isteği ya da iradesi seziliyor, yanılıyor muyum?

“Amtı”, “am”dan gelir. Hayatın ta kendisi. “Şimdi” de, “amtı”dan gelir. Amtı, bana göre, şu anda var olan. Belki felsefeyle ilgili. Bilemiyorum. Felsefeden pek çakmam ama, düşüncem budur. Hoyrat bir çiçektir zaten felsefe. Bir şiirimde böyle yazmıştım. (Felsefe hocası olan bir arkadaşım çok sever bu dizeyi. “Zaten” yok. Kulakları çınlasın: Ferda Keskin.) Velhasıl, benim diğer arkadaşlarım, şair arkadaşlarım gibi, öyle romantik arzularım yok. Ben şiir okumuşum, okuduklarıma bakmışım. Ben nasıl yaparım acaba, diye kendime sormuşum. Yoksa, dünyayı kurtaracağını düşünen sürüsüne bereket ve yaşları eşşek kadar şairler var. Aile boyu şairler var. Ya kardeşim, yazmayıver... Benim kızım şiir mi yazıyor? Abim şiir mi yazıyor? Hüseyin Ferhad, misal, uslu uslu kendi şiirini yazıyor. Herhangi bir polemikte var mı? Yok! İşte, ben de kendi işimi yapmaya çalışıyorum. Yeni biriyle tanıştığımda hiçbir zaman ben şairim demedim. Önce şiirini yaz. Gerisi gelir. İnsanların önce kendi dillerini bilmesi gerekiyor. Emirgân götçübaşı. Emir gûne. Koskoca bir semt. Orda oturuyorum. Kimse, niye bu, bu nedir, diye sormuyor. Köy adlarını değiştiriyorlar. İyi, hadi İstanbul’u değiştir. İstanbul, Rumca -Elence demedim Rumca-, “şehre gidiyorum,” demektir. Kavafis de İstanbul’u şöyle anar, tek kelime: Poli. Şehir. Buyur. Ankara’yı değiştir. Bartın’ı değiştir. Poseydon’un kızı. Hadi buyur. Petka yer mi? Ben bunları sora sora geldim. Hâlâ da soruyorum. Niye kimse Ece Ayhan’ın mülkiye eğitimi aldığı için sert olduğunu sormuyor? İktidara karşı olan birinin, iktidara aday olduğunu sormuyor? Hah, işte burada çizgi kırıldı: İlhan Berk, emekli olmadan önce, Ziraat Bankası günlerinde, odaya biri girdiğinde, kalkıp ceketinin düğmelerini ilikliyor. Cemal Süreya, Darphane Müdürü’yken, bir Bakan’a, “Siz gelmeden önce burası temizdi.” diyor. Zaza’dır kendisi, Türkçe yazıyor, yazdı. Niye? Turgut Uyar şairler üzerine yazıyor, ismi faşiste çıkıyor. Niye? Ben bu ülkede, Turgut Uyar’a faşist diyenleri bile gördüm. Artık tahammülüm yok. İşaret parmağımla ezerim.

Vâridik, yoğidik.’i bence çok farklı kılan yönlerden biri dille, özellikle eski Türkçeyle, kurduğu sıcak bağ. (Yağmur Taşı’nda da Türkçenin coğrafyasını genişletmiştiniz). Türkçenin erken dönemlerine ilgi duyan, dahası bu büyük denizden inciler çıkaran pek kimse yoktur. Türk şiirinde Türkçe ne kadardır, ne kadar seviyor Türk şairi dilini ve ne anlıyor ondan?

Bir. Bilmiyor. Bilmesi gerekir mi? Onu da ben bilmiyorum. Türkçe, dünyanın en güzel dillerinden biri. Diğer yandan, bizim düşünce biçimimizi etkiliyor. Yoğurt iyidir, kötüdür. Satılır, satın alınır, başka. Manda yoğurdu başka ya da keçi yoğurdu başka. Oysaki, bilinenlerin aksine, Webster bile öyle yazar, yoğurt Türkçedir, diye. Hayır, Türkçe değildir, Moğolcadır. İşte, ben Türkçeyi yoğurda benzetiyorum. İçine istediğin şeyi koyabilirsin. Reçel koy, bal koy, acı biber salçası koy, sarımsak koy, hıyar koy. Sonuç? Yoğurt, yine yoğurt. (Moğolca. Ayrıca, Moğollar, hiç de öyle kardeşimiz filan değillerdir.) Türkçenin gücü, bir tür “lingua franca” olmasından geliyor. Nereden bakarsan bak, sonuç ticaret. Ticaret dili. Öğrenmek zorundalar. Yoksa Codex Cumanicus niye yazılsın. (Bu arada, o koca kitap, niye Vatikan’dadır, niye getirilemez, ondan da geçtim, hâlâ niye Türkçede, tıpkıbasımı bile yoktur. Hadi devlet uyuyor. Koç Holding uyuyor mu?) Ben, Yağmur Taşı’nı Sencer Hoca’ya (Divitçioğlu) göndermiştim. Okusun, diye. O, önce, ben şiirden anlamam Seyhan’cım, demiş idi. Sonra beş sayfa mektup yazdı bana. El yazısıyla. Demek ki, anlamış. Gül, bülbül, bunlar bana uzak. Ben dilimle gidiyorum. Belki de dilin belini getirmeye çalışıyorum. Anlayan anlar, anlamayan anlamaz.

Bugün eski Türk şiiri akademik çevrelerde ve sadece dil malzemesi olarak işleniyor; halbuki Homer’den Ovidius’a, Sappho’ya; eski Mısır şiirinden Vedalar’a kadar çevrilmemiş, okunmamış, etkilenilmemiş metin yok; siz ise V. B. Bayrıl’la yaptığınız bir söyleşide Aprın Çor Tigin’in ders kitaplarında niçin olmadığını sorguluyorsunuz. Acaba Vâridik, yoğidik. gibi bir kitaptan bir ders çıkarmalı mı Türk şiir ortamı?

Kendime pay çıkarmak istemem. Ama Aprın Çor Tigin benim için çok önemli. Faşistlere de bırakmam. Zaten anlamazlar. Kafa basmaz. Aprın Çor Tigin Türkçenin bilinen ilk şairi. Ders kitaplarında yok. Niye? Ben biliyorum niye olmadığını. Başka bilen varsa söylesin. Bunu ders kitaplarına hiçbir siyasi zihniyet koyamaz. Çünkü şiir, bir pedofili vakasını anlatır. Türkiye’de de, pedofili vakası çoktur.

Aynı durum mitoloji konusunda da geçerli; çünkü bunu da masaya koyuyor bu kitap. Türk mitolojisinin kaba milliyetçi bir bakışın ötesinde yeniden okunması ve sonucunda da Türk şiiri için bir imkân oluşturmaya başlaması açısından da bir işlev göreceğini umuyorum Vâridik, yoğidik.’in. Yıllar önce Necatigil usta, şairlerin dikkatini evliya menkıbelerine çekmişti. Bu öneri ne kadar dikkate alındı, tartışılır; ama sizin kitabınızı da benzer bir öneri olarak görüyorum ben, ne dersiniz?

Ben dilime âşığım. Önce bu, biline. Bir de ben sözlük okurum. Roman okur gibi. Webster’ın ilk baskısıyla, son baskısını yan yana koymak, inanılmaz keyiflidir. Diğer yandan da, öyle hemen şair olunmaz. Eshab-ı kehf’i bilmeyen şair olabilir mi? Yunus’un hangi şiirinin Yunus’a ait olup olmadığını sorgulamayan birisi şair olabilir mi? Ben hep bunları sordum kendime. Dikkatli bir okur olduğumu biliyorum, Hilmi Yavuz’dan öğrendim, herhangi birisine pattadanak tuhaf bir soru sorabilirim. Türkçede ilk soneyi kim yazdı, gibi. Dünyada ilk soneyi kim yazdı, gibi. Sen Kürt’sün, hep Kürtlüğe vurgu yapıyorsun, o zaman niye Türkçe yazıyorsun, gibi. (Rahmetli Cemal Süreya. Sen ki Zaza’sın. Türkçenin ustasısın. Rahmetli William Butler Yeats. Sen farklı mısın...) Velhasıl, aruzu bilir misin, gibi. Sinema sever misin, gibi. Türkçe, ehil olmayan insanların elinde türlü şekiller aldı, alıyor. Belki benim dilim de bozuk. Bunu “Bakı şeherine” gittiğimde anlamıştım. Taşkent’e gittiğimde başka şeyleri de anladım. Hele hele Almatı’ya gittiğimde, biraz düşünmem gerektiğini anladım. Türkçenin, Türk dillerinin, diğer dillerden farkı var, ortada. Çünkü mantığı farklı. Hep bunu anlatmaya çalıştım ben. Türkçenin mantığı farklı ve bizim düşüncemiz de farklı. Sözgelimi, ne kadar düşman olurlarsa olsunlar, bir Arap’la bir Yahudi’nin mantıkları aynıdır. Bizim ayrıdır. Gerektiğinde Musevi olmamız gibi (Hazar ve Karay Türkleri). Eh, yeter.

Söyleşinin başında son iki kitabınızı içerik yönüyle diğer kitaplarınızdan farklı bir yerde gördüğümü belirtmiştim. Öte taraftan biçimsel özellikleri bakımından diğer kitaplarınızdan çok da kopuk değil. Siz ilk kitabınızdan itibaren deneyci bir şair olarak göründünüz. Kısa dize yapısı, sözcük vurgulu bir söyleyiş, çok zaman seslerle oynamaya varan bir dil işçiliği… Bu son kitaplarda Türkçenin bozkırına açılmanızın bir sebebi de biçimsel arayışlarınız olabilir mi?

Ah Türkçem. Benim Türkçem. Canım benim. O benim canım. Her şeyim. O yoksa ben yokum. (Her şeyim dedim, nasıl vurguladığıma bağlı, “ben her şeyim” anlamı da çıkar, bundan.)

‘Amtı’ farklı bir soru sormak istiyorum. Bir zamanlar Necatigil’e, Attilâ İlhan’a, Mehmet Taner’e ödül veren TDK’nın şimdiki haliyle sizin kitaplarınızı görme ihtimali var mı? Gördü de biz mi duymadık yoksa?

TDK’nın güzel bir binası vardı. Ankara’da. Durur mu acaba. İçine hiç girmedim ama. Neye şimdi on iki eylül paşalarını anlatayım. “Our boys”, Türkçeye bizim oğlanlar diye çevrilir. Benim Allah’tan başka kimseden korkum yok. Ben bu ülkede, işkenceyi tuhaf bir şekilde savunan purolu, Kanada Büyükelçiliği yapmış, ama iktidara gelememiş insanları gördüm. Gencecik yaşımda. O mu Türkçü, Türkçeyi seviyor, ben mi? Benim babam Çeçen. Türkçe yazıyorum. İsmi lazım değil, bir hanım kızımıza şunu sormuştum: Aruz biliyor musun, aruzla yazdın mı? Kürt şairi ve kadın olarak geziyor ortalarda. E, aruz yazan Kürtler de var. Buyur. Hadi yaz. Ayrıca niye Türkçe yazıyorsun. Benim şiirlerimde Çeçen sözcüğü bir sefer geçer. Çeçenlere yapılan kötülüğün, karşısında, ben insan olarak varım. Çeçen olarak değil.

Amtı, am’dan geliyor. Korkmayalım. Amdan korkulmaz. Korkulmasın. Ordan çıktık.

Vâridik, yoğidik.’in sonunda bir yerde “Dilimi,Yunus’umdan aldım.” deyip “az söz, öz söz” diye ekliyorsunuz. İki binlerden itibaren yazan şairlerde dikkat çekici bir yön var: Çok şey söylüyorlar. Dizelerin de söylediklerinin de boyu oldukça uzun. ‘Çet’ odalarında keşişlik yapıp şiirin başına oturmuşlar gibi bir duygu yaratıyor bende. Sanıyorum küçük İskender ve İzzet Yasar ekseninde gidip gelen bir şiir var şu anda. Bugünün şiirinden biraz ayrı düşen bu söz üzerine biraz konuşsak. Nedir söz azaldıkça şiir adına çoğalan?

Önce, İskender de, İzzet de şair. Dilini seven insanlar. Birbirlerini severler mi, hiç bilemem, beni hiç ilgilendirmez. Ben de şairim. Benim şair olmam, belki onları da ilgilendirmiyordur. Hepimiz cırcır böceğiysek, herkesi ilgilendirir. Bıyıklı bir insan, beni rahatsız eder. İnsan (erkek olan) denen şeyin yüzünde kıl vardır, kesersin ya da kesmezsin. Bıyık bıraktığında, iş biraz değişir. Demek ki aynaya bakıp kendine bir rol biçiyorsun. Bu bıyık dudak üstünde olabilir, dudak altında zibidi bıyığı olabilir. Fark etmez. İkisi de aynı. Ruhlarıyla barışık olmayan insanlar derim ben buna. Uzunluğu, kısalığı, hele, ayrı bir durum. Bir de yakışmıyor. Türk’e yakışmaz bıyık.

Son olarak Şiiratı’nı soralım. 2005 Bahar sayısında kaldı. Yeni sayı için çok beklemeyiz umarım.

SE- Şiiratı herkesin. Buyrun, çıkarın. Hazırladığım sayı hazırJ) Bana tahammül edebilecek bir grafiker bul, tamamdır.

Bu güzel söyleşi çok teşekkür ederiz.

Söyleşen: Ramazan Parladar

(Yeniyazı, Temmuz-Ağustos 2009, Sayı.1)

2010-11-15T15:04:00.000-08:00

RAMAZAN PARLADAR

SÖZCÜKLERLE AŞIRI MEŞGUL BİR ŞAİR: SEYHAN ERÖZÇELİK

Türk şiirinde kuşak meselesi çok konuşuldu, tartışıldı. Cumhuriyet dönemi boyunca gelişen Türk şiirini değerlendirmede kullanılan “on’lu sistem”in eleştirisi de çokça yapıldı. Dönemlerin, yazılan şiirin üzerinde doğrudan ya da dolaylı etkilerinin olabileceği doğru ols...a da, şiiri dönem odaklı konumlandırmanın yanlışlığı büyük oranda kabul görmüş durumda.

Bu genel kabule katılarak, Türk şiirinde iki dönemin çok daha dikkatli, özenli ele alınması gerektiğini söylemek isterim. Çünkü ister sosyal-politik nedenlerle olsun, isterse buna eklenebilecek başka nedenlerle olsun, bu iki dönem Türk şiirinin çıtasını yükseltmiştir. 20, 30, 40, 60 ve 70’lerde yazmış/etkili olmuş şairler içerisinde ancak bilinen birkaç isim sayılabilirken, 1955’ten itibaren oluşmaya başlayan İkinci Yeni ve ivmesini 1980 sonrası alan, bugün “80 Kuşağı” olarak nitelendirilen şairler kuşağı içerisinde önem atfedebileceğimiz birçok ismi anabiliriz. İkinci Yeni İçerisinde; Turgut Uyar, Edip Cansever, Sezai Karakoç, Ece Ayhan, Cemal Süreya, İlhan Berk, Oktay Rifat ve Melih Cevdet gibi çok sayıda şair, Türk şiirinin hâlâ çatısını oluşturuyor. 80’li yıllarda şiir ortamımızda etkin olanlar içerisinde ise; Orhan Alkaya, Seyhan Erözçelik, Lale Müldür, Haydar Ergülen, küçük İskender, Hüseyin Ferhad, Hüseyin Atlansoy, Sefa Kaplan, Akif Kurtuluş gibi çok sayıda nitelikli şairin adından bahsetmek mümkün. Bu iki dönem arasındaki yakınlık ya da benzerliklerden de birçok yazıda bahsedildi; ama sanırım ilk başta söylenebilecek, bu iki dönemde ürün veren şairlerin şiire olan yaklaşımları, bakış açılarıdır. Her iki dönemde de şiiri merkeze alan, onu her türden angajmandan uzakta tutmaya gayret eden bir anlayışın egemen olduğunu görürüz. Böyle bir atmosfer içerisinde yazılmış çok farklı şiirler, 60 ve 70’lerdeki tek tip şiirlerden sonra Türk şiirine yeni açılımlar yapabilmesi bakımından imkânlar yaratmıştır bence.

Şiirin biçim, söyleyiş, izlek, imgelem vs. olarak yeniden soluk aldığı bu dönemin, kuşku yok ki, en dikkat çekici adlarından biri Seyhan Erözçelik’tir.

1982’den itibaren şiir yayımlayan ve ilk kitabı “Yeis ile Tabanca”yı 1986’da çıkaran Erözçelik, Bu ilk kitabında sonraki şiir serüvenine dair küçük ipuçları da veriyor. Bu ipuçları içerisindeyse bütün bir Erözçelik şiirinin temel karakteristiklerinden biri olan biçim dikkat çekici bir halde öne çıkıyor. Bu yazının da omurgasını da oluşturacak biçim meselesi, Erözçelik şiirini bu ilk kitaptan son kitap olan Vâridik,yoğidik.’e kadar birbirine eklemleyen en güçlü bağ
gibi görünüyor.

Erözçelik şiirinde ilk dikkat çeken yön, her kitapta çokça karşımıza çıkan dize kırmalar. Dize kırma yöntemini başka birçok şair de kullanmış; fakat Erözçelik’te bu biraz daha farklı. Dize kırma yönteminde yaygın olarak gözetilen amaç; bir sözcük ya da sözcük öbeğini, öncesi ve sonrasıyla okuma/ okutma imkânını elde etmektir. Böylece anlam çoğullanmış ve kimi zaman da derinleştirilmiş olur. Fakat Erözçelik’te bu bilindik amacın ötesinde, dizeler adeta birbirine bulaştırılıyor; bir dize diğer dizeyle ne tam iç içe geçiyor ne de birbirinden büsbütün ayrık duruyor. Bu ise Erözçelik şiirini akışkan, kaygan bir şiir kılıyor. Bu biçimsel özelliğe şairin, bilhassa Kır Ağı’dan itibaren çok fazla kullandığı su, kan, cenin, gözyaşı, yağmur gibi sözcükler etki ediyor. Sözcükten iyi anlayan Erözçelik, bununla yetinmiyor tabii ki. Yine özellikle “Kır Ağı”dan itibaren zaman zaman örneklerini gördüğümüz üzre, sözcükleri öyle yerlerinden ve öyle bir biçimde büküyor ki sözcükler kırılmıyor, büküle büküle eklemsileşiyor. Burada dikkat etmemiz gereken husus, Erözçelik’in kesme işaretiyle ikiye, bazen üçe böldüğü sözcüklerde bölme işleminin hemen her zaman “y, ğ ve r” seslerinden sonra yapılmış olması. Bu seslerin fonetik özelliklerini bilenler, bu bölünmelerin sözcükleri nasıl sündürdüğünü, elastikleştirdiğini fark edeceklerdir. Erözçelik, başka işaretlerle de bölüyor sözcükleri; örneğin ünlemle, eğik çizgiyle, kısa çizgiyle; ama bu örneklerde sözcükler eğilip bükülmek yerine kırılıyor. Oradan çıkan daha keskin bir ses.

Erözçelik’in bahsettiğimiz söyleyişi elde etmek adına yaptığı bir başka şey, sözcükleri uzatmak. Bunu da iki şekilde yapıyor: Ya sözcüklerde sık sık düzeltme işareti (şapka) kullanıyor ya da sözcüklerin kimi ünlülerini birden fazla yazıyor. Bu özelliklere birçok şiirde rastlanan çocuk dili/çocuk imgesini de katarsanız Erözçelik şiirinin tematiğiyle ilgili bir sonuca ulaşabilirsiniz. Erözçelik, “oluş”un şiirini yazıyor. Sürekli or’aya gidiyor, or’dan geliyor, tekrar or’aya gidiyor: Kimi zaman ana rahmine, kimi zaman çocukluğa, kimi zaman (kim bilir belki bir “ıduk”a; ağaca, suya, göğe, gölgeye).

“Bir gün hepimiz çocuk
çoluk çomak oynıy’ca’zz.
Birinç! diye haykıran
ilk oynıy’cak” (K., s. 48)

“Su birikintisi soruyor:
Nereme düşürür aksini
kâğıt kayık? Ya ben, nereye
aksam?” (K., s. 45)

Kimi örneklerde de, bir tür yerine geçme ya da özdeşleşme var. Bu örneklerin hemen hepsinde yer değiştirilen/yerine geçilen, o olunan şeyler doğaya özgü nesneler. Bir ıduk’tan, bir ıduk’a geçer şair. Şamanın “don değiştirme”sidir bu.

“Ner’de… ağaç ner’de, babam ner’de”
“Benim suyum
Göle büründü gök diye göründü: bir vardı
Bir yok! (K. s.137)
dizeleriyle birlikte özellikle şairin son kitabı olan Vâridik, yoğidik.’te bu minvalde dizelerin çoğaldığını görürüz:
“Ben suyum” (Vy., s. 33)
“amtı göğdüm” (Vy., s. 39)
“gölgeydim” (Vy., s.56)
“Yaruk soruyor:
-Yaprak mısın,
Yaprağın gölgesi mi?
(Ağacım diyemiyorum)” (Vy.,s. 65)

Bu doğrultudaki örnekler dışında da; su, ağaç, taş, toprak, yaprak, gök, yağmur, kar, yosun, ruh gibi sözcüklerin kitapta belirgin bir ağırlığı var; yani şaman sürekli doğadadır, bir nevi doğa’dır.

Biçimin çok fazla öne çıktığı ilk kitap olan Kır Ağı’dan devam edelim. Kır Ağı’nın Aynayşe adıyla dördüncü bölümünü oluşturan şiirlerde sesin peşinden gidiliyor. Bu bölümün iki numaralı şiirinde Ayşe, ayna, eşyA, ay, ayak sözcüklerindeki “ay” sesi şiire bir ağ gibi örülmüş. Burada dikkat etmemiz gereken nokta ise son ünlüsü büyük harfle yazılmış (yani şair tarafından tersinden okunsun için dayatılmış eşyA sözcüğüyle birlikte) “ay” sesinin bütün sözcüklerin ilk hecesini oluşturması. Bu ise Yağmur Taşı ve Vâridik, yoğidik.’te şiirini ardına kadar İslam öncesi dönemin tınılarına açtığını bildiğimiz Erözçelik’in bu kitaplarına Kır Ağı’da koyduğu işaret taşlarından biri. Çünkü İslam öncesi şiirin ayırt edici özelliklerinden birini mısra başı uyakları oluşturur.
Hemen üç numaralı şiire geçtiğimizde ise İslam öncesi devrenin sonuna doğru görülen uyak’ın mısra başından mısra sonuna doğru yürüyüşünün tıkırtılarını duyarız adeta. Bu şiirde ay, ayn-aya, ayna/da, ay/da, ayşe, ayna/da, dünya-ya, ayna/da, ayn/a-ya, ayna/da, deltaya şeklinde sıralanır sözcükler ve ekler. “Dünya-ya” sözcüğü uyağın mısra sonuna kayış sürecinin başlangıcını “deltaya” sözcüğü ise sürecin tamamlanmasını imler adeta.
Sonra Erözçelik, yine bu kitabında kullandığı teg (gibi) edatıyla bahsettiğim iki kitap için bir işaret daha koyar. Eski Türkçeyle birlikte, Türkçenin diğer şive ve ağızlarına ve hatta eski Acemce, Sanskritçe, İbranice gibi arkaik dillere açılan Yağmur Taşı’nda “öd (zaman, vakit) od (ateş), sak (amin), katun (kraliçe,burada bir ırmak adı), temir (demir), köz (göz), tag (dağ), yada (eski Türklerde yağmur taşı) gibi sözcüklerin yanında “-gil, -ge” gibi ekleri kullanır. Vâridik, yoğidik.’te ise “ır (türkü), amtı (şimdi), uçmak (cennet), yaruk (ışık) gibi sözcükleri kullanmakla yetinmeyip “am” sözcüğünü Göktürk alfabesiyle (am) yazar. “An” kelimesini yazdıktan sonra ayraç içinde “genizden” hatırlatmasını yaparak Latin alfabesine katmadığımız ‘nazal n’nin gözyaşını düşürür sayfaya.
İlk kitap olan Yeis ile Tabanca’da işaretlerini gördüğümüz biçim-yoğun şiir diğer bütün kitaplarda azala çoğala devam eder. “Yeis ile Tabanca”, “Hatıralar Dükkânı” adlı anlatıya yaslanan ilginç bir şiirle açılıyor. “Tesadüflere Hürriyet! Teferruata Hürriyet-”, “Elkûl” gibi kimi şiirler de anlatıya yakın duran örnekler. Bu tür şiirlerinde Erözçelik’in, geleneksel metinlerin ve bir tür “yeni-gelenekselci” diyebileceğimiz Borges’in üslubuna yaklaştığını söylemek mümkün. Hatta, Hayal Kumpanyası’nın ilk şiiri olan “Elkûl”da “Ben şunları da söylemeden edemeyeceğim aziz okurum:” (s. 203) diye okuruna hitap eden bir geçmiş zaman muharriri vardır karşımızda. Yeis ile Tabanca’yla birlikte diyalogların kullanıldığı kimi şiirlere de rastlıyoruz. “Lunapark” şiirinde önce herkesle sonra ilk sevgiliyle söyleşiyor şair. “Müsamere” adlı ilginç şiirde, tığ ile oyuncak söyleşiyor. “Şerare” şiirinin sonunda da baba ve gelinin söyleştiğini görüyoruz. Bu türden diyaloglara Hayal Kumpanyası’ndaki bir iki şiirde daha rastlıyoruz.
Sözcüklerle aşırı meşgul bir şair Seyhan Erözçelik. Bu özelliğini yazının şimdiye kadarında anlatılanlar yeterince açıklıyor; ama şimdi onun sözcüklerle ne denli haşır neşir olduğunu gösteren bir başka nokta üzerinde duralım: Erözçelik, bir sözcüğü yazdığı zaman o sözcük hemen kardeşlerini, arkadaşlarını çağırıyor. O sözcüğün yanında, yöresinde hemen ona benzeyen haşarı sözcükler birikiyor. Hatta bazen, iki çocuk-sözcük bir araya gelip başka bir sözcük kırpıyorlar kendilerinden. Yine, en biçimci kitaplardan biri olan, Kır Ağı’dan birkaç örnek:

“Akar aksi kâğıt kayığın,
Bir yanı aksak; salınır
durur. Gölgesi çocuğun
ırmağa düşer, sorar:
Nereye aksam?” (s. 45)

“Şeyy. Babam bir menekşeyy-
di ve sakallı. Saklıydı
bir kutuda mandolin
çalardı. Hey baba! diye bağırınca;” (s. 46)

“Cennet ülkesine herkes
in. Cennet ülke
sine. Cen-
in olup koynuna annemin.” ( K. s. 47)

Bu örneklerin ilkinde “kâğıt” hemen “kayık”ı çağırır yanına. Bu ikisi bir araya gelince çocuk da o “kâğıt kayık”ın kaptanı olur. Bu şiirin adı ne olur peki? Sormak bile fazla, “Kâğık” olur elbet… İkinci örnekte “Şeyy” diye yazar şair. Baba dediğimiz o sakallı “şeyy” hemen “menekşeyy”e döner. Bu ara “sakallı” dedik ya, “saklı”dır bir de bir kutuda. Bu yüzden bir mandolin olarak çalmaktadır “Hey baba! diye bağırınca;”. Üçüncü örnekte “cennet”, “cenin”ini çağırmaktadır “in.”ine. Cennet ülke“sine” annenin koynundan gidilir çünkü.
Bu üç örnek üzerinden şiirin iki eski çocuğunun, “aliterasyon ve asonansçık”ın başlarını okşayıp yanaklarından makas almanın sırasıdır:

“Akar aksi kâğıt kayığın,
Bir yanı aksak; salınır
durur. Gölgesi çocuğun
ırmağa düşer, sorar:
Nereye aksam?” (s. 45)

Bu dizelerde “a-ı” sesleri ağırlıktadır. “k” sesi ise ünsüzlerin elebaşıdır.

“Şeyy. Babam bir menekşeyy-
di ve sakallı. Saklıydı
bir kutuda mandolin
çalardı. Hey baba! diye bağırınca;” (s. 46)

dizeleri çok daha ritmiktir. Ünlülerin sıralanışının yanında yerleşimi de ahenklidir. Önce “e” ve “a” sesleri vurmaya başlar. Bu arada “ş” ve “y” ünsüzleri çıkan seste bir titreşim yaratır. Bir caz davulunun zilinden çıkan ses gibi… Sonra “a” yoluna “ı” ile devam eder. Burada onlara eşlik eden ünsüzse “k”dir; yani saksafon başlamıştır artık. “u” ve “o” girerler bu ara; bir bas gitar sesiyle… Ve tekrar “a” ve “ı” sesleriyle sıkı bir final. Bu arada, uzak aralıklarla “i” sesini duyarız.
“Cennet ülkesine herkes
in. Cennet ülke
sine. Cen-
in olup koynuna annemin.” ( K. s. 47)

Bu dizelerde ise “e” ve “i” sesleri basmıştır şiiri. Geçtiği bütün dizelerden “n” sesini toplayıp gelmiştir cennet ülkesine. Tabi, iki “cennet” bir de “cenin” sözcüklerinin başındaki “c” eğiminin bu baskının şiddetini arttırdığını belirtmemiz gerek.
Bu son örneğe bakmaya devam edelim: Cennet ülke’yi ana rahmi yapmıştır Erözçelik “in.”i indirerek alt dizeye iki kere. “in”, rahmin en bilindik metaforu değil midir? Annenin koynu ise merhamettir. Hepimizin özlediği yerdir; “sine” ise o merhamet yuvasının başımızı koyduğumuz mihrabıdır.
Erözçelik, sözcüklere olan vurgunluğunu, yanıklığını Klasik şiirimizin “sultan-ı sühan”larına “bir merhaba, bir saygı” ifadesi olarak Kara yazılı Meşkler’de bir kez daha gösterir. Bu kitaptaki “Kar” ve “Göğ” bölümlerini oluşturan şiirler aruzla yazılmıştır. Özellikle Erözçelik’in kendi deyimiyle ulama, imale, zihaf gibi aruz hatalarının olmadığı “Kar” bölümündeki şiirler, eski söz ustalarına bir saygı ifadesi olmasının yanında günümüz birçok şairi için de bir tür meydan okuma gibi algılanabilir. İşte o şiirlerin ilki:

Kırılırmış su, gölge var çocuğun / yüzünün
yaşlarında. Kartopu var, / gözü taş.
Sözlerin kanar, kuru ot/ları bağlar.
Yeşerdi şimdi dağın / dışı, çırpındı, çırpınır
rüya, taş/laşıyor gözlerim. Sular durulur, /
bozulur kan, direnme pençeye, gon/cagülün
yok. Kırıl da, öyle kırıl. / Suyu kendinde yak,
gözün karışır, / yanağından süzüldü işte.

Yağar/dı karanlık sular, kanardı ateş.

( Şiirde dizeler bittiği yerde tamamlanmıyor. O yüzden her feilâtün/mefâilün/feilün kalıbının sonunueğik çizgiyle ( / ) ayırdım.)
Şiirin heceleri şu şekilde sıralanır:

[ . . – – / . – . – / . . – ]
(feilâtün/mefâilün/feilün)

Yazıyı şöyle bitirelim: Son iki kitap olan Yağmur Taşı ve Varidik, yoğidik’te sözü azalttıkça azaltıyor Erözçelik. Suyun içine konmuş taşlara basa basa karşıya geçiyor gibi,tek tek sözcüklere basarak ilerliyorsunuz şiirlerde. Yüzyıllar önce,
“Sözi az söyle, ağır söyle Nedîmâ ki sühan
Zer gibi sayılı gevher gibi sencîde gerek.” diyen Nedime bu yüzyıldan, “Az söz,öz söz.Anlayanlara,…” (Vy.,s 81) diye aksiseda oluyor.

(Yeniyazı, Temmuz- Ağustos 2009, Sayı:1)

2010-11-15T14:09:00.000-08:00

RAMAZAN PARLADAR

HÂL

işte budur yalnızlığı akşamın

bir okun ceylanı sevmesi

ne yapacağını bilmemesi

gibi sonradan ama yalnız

bir büyümedir akşam

(Ekin Sanat, Temmuz 2010, Sayı:53)

2010-09-11T15:25:00.000-07:00

Ramazan Parladar

Geleceğe Dair Anekdotlar

İkinci Anekdot: Sinematografik

İ.C. Akimi’ye

karatabanlı, terliklerinden sızan kanla yaşıyor

arabesk biraz ve kolalı saçlarında

sondan okunan reklamların psikodinamiğini yokluyor

nihayetinde bir hazır sara nöbeti

sermayeden yiyen papazlar cennetinde

taram çengi getirin bana çengi

yedi renk tırnakları olsun sarı, mor, gri…

taram taram terlikleri olsun

elleri saçlarında sonra da

giyinik ya da çok başka giyinerek

ve gözlerinde izler var

dokunarak öğrenmiştir, öyle biliyor

vizigotlar, ostrogotlar, sol ayaklarıyla

üşüyen bir takım terliksi –fen bilgisi

derslerinden biliyorum- homurtulu

yabanarıları bir de

hepsini incile sığdıran keşişin

saçlarında okumuştum

taram

okumuştum

diyor ve sürünerek ardından gittiği

adamdan korkarak arabesk biraz

ve kolalı saçlarında fesleğen gizli

gibi alelade görünerek deliriyor

çam kokulu ormanlar, terliksiler,

terliklerimden sızan kan,

elton john’un son klibi,

hala kibar fahişeler, çenginin yedi renk

boyalı tırnakları…

koro tamam! şimdi bulutları uyandırmaya

geldi sıra, aşağıda, bir sahnede

ve sadece hayvanat bahçesinde

görebileceğiniz kadar kameraların olduğu

bir filme tanık olacaksınız

taram

hem de başrolünü sizin oynadığınız

diyordu son kez saçlarını tarayıp

gittiği kahvehanenin lavanta kokulu tuvaletinde

uzun olsun bu defa siparişler taram

gece uykusuz kaldığım gibi taram

taram taram taram

beni nasıl buldunuz

taram taram

tanımıyor artık terliklerinden sızan kanı

o ben değilim ki

ben sarhoştum ve geminin içindeki

şaraplardan haberim yoktu

bir keşiş geldi

ve bana vizigotları, ostrogotları

sol ayaklarıyla üşüyen bir takım

terliksiyi –fen bilgisi derslerinden biliyormuş-

ve yabanarılarını bir de okudu incilden

deyip uyudu

taram taram taram

ben uyumuyorum

bakın gözlerime göreceksiniz

o zaman ne kadar ürkek olduğumu

o zaman o zaman

okuyabilirsiniz incilin herhangi bir sayfasından

o zaman seçilebilirim, ohh my god!

taram taram

hâlâ uyuyor

sondan okunan reklamların psikodinamiğine

tutunarak en son bir afişte

görmüştüm terliklerinden sızan kanı

ve akrostişti biraz – karamsarlıktan-

aposteriori gidiliyordu caddelerden dükkanlara

(Karayazı, Mart-Nisan 2010, Sayı:10)

2010-02-13T12:59:00.000-08:00

GELECEĞE DAİR ANEKDOTLAR

ALTINCI ANEKDOT: DEJA-VU
mehmet uçar'a ve o tuhaf kayseri'ye

işte korkusuzca saldırdığımdan sözcüklerime
durmadan aynısını yaşıyorum yaşadığımın

seni uzun bir masal sanıyorum
çok ayyaşçıl sokak lambalarına baka baka
sen yollarda yürümezdin
sen yollarda görünürdün

sonra bakarak aya
denize bütün insanların gözlerine
açıp galile denizini
kurda kuşa ilhan berk'i müjdeleyen
ey şair
içimde titreyişler olarak kirpiklerinin kalemi
içimde hatırlayış olarak parklarda
okuduğun şiirler

sonra ayrılıklardı bazı
kısacık anlar
dönüp bakardım o yıkık şehri
göremezdim
kuşlar uçardı şehri terk etmeye
rüzgar şehrin dışına birden fırlardı
sular şehrin altından
olmayan istanbul’a akardı

bakardı çocuklar sesini görürdü oysa
çok eskiden o şehirde inkar
yalnız senin saçlarından ağardı
uçurtmalar gibiydi ölüm bilirsin
sefa kaplan'dan dizeler okuyup
ölümü örgütlerdik kod adı: intihar

dönüp bakardım çocukların gözleri
yanaklarında oğulotu gibi açardı
sessizdik gündüzdü şehir bize köpürürken
biz karanlıklarda şehri yonu taşlarından öperdik

şehri biz öperdik tutup tutup kalbinden
tutup tutup bilmediğim şiirler söylerdin parklarda
batı daha yoktu
rüyalarımızda bile yoktu amerika
doğu vardı ışıklı doğu
yıllar önceydi
ilk duyduğumda senden adını
kimse tanımıyordu sanki
rabindranaht tagore'u

sen gök'ün atını
suvar usta parmaklarından
paris’te montparnasse'ta şövalye
prag’a bin yıl önce alınmış iki biletle
iki bin yıl önce işaretlediğimiz haritadaki yerini
sahih bir ilhamla işaretlediğimiz kalbimize
hazırlan
gidiyoruz
kalküta'ya ölmeye

RAMAZAN PARLADAR

(Eliz, Şubat 2010, Sayı: 14)

2010-01-25T13:49:00.000-08:00

Ramazan Parladar

Yılanevi*

çok dil döktüm
seni bulmak için

*İlhan Berk'in "Taşbaskı"sını okuyarak.

(Hâr, Ocak-Şubat 2010, sayı:5)

Yeniyazı 2 Çıktı

2009-09-03T12:34:00.000-07:00

İlk sayısıyla edebiyat ortamında ciddi bir etki bırakan yeniyazı, ikinci sayısıyla da çok konuşulacak bir içerik sunuyor okura. Bu sayıda Nurdan Gürbilek kapsamlı bir bölümle çerçevelenmiş. Gürbilek'le yapılan uzun söyleşinın yanısıra Orhan Koçak, Nüket Esen, İshak Reyna ve Tuğba Doğan bu önemli denemecimizi çeşitli açılardan inceleyen yazılar kaleme almışlar. Teması "Kambur" olan atölye ise bir sürprizle açılıyor. Mehmet siyah Kalem imzasıyla yer alan "Mekânın Kamburu" isimli gizemli öykü okuyanlarda eski anlatıların tadını bırakıyor. Bu bölümde yer alan ürünler oldukça çeşitli; öyküden sinema çözümlemesine, karikatürden görsel şiire uzanan geniş bir yelpazede ürünler renkli bir okuma serüveninin müjdesini veriyor. Dergide dikkat çeken yazılardan biri de, Bahadır Sürelli imzasını taşıyan "Eski Dünyanın Dedikodu Kazanı: Şuara Tezkireleri (1)" Yazıda Tezkire kavramı ve geleneği hakkında bilgiler verilip, Edebiyatımızdaki önemli tezkireler sıralandıktan sonra; gerek yaşamöyküsüyle gerekse yazdıkları aykırı şiirlerle şiirimizin ilk ve çoğu unutulmuş marjinalleri tanıtıyor. Bir çok şiir örneğinin de yer aldığı bu keyifli yazı Eski Edebiyat hakkında günümüzde varolan kalıp düşünceleri sarsacak nitelikte. Dergi daha birçok öykü, deneme ve şiirle nitelikli Edebiyat dergileri içerisinde yerini çoktan almış gibi görünüyor. Yeniyazı 2'nin içeriği şöyle:
Osman Serhat: Sevil'e Dörtlükler
Sevil Avşar: Niteliğe Vedâ
Muammer Karadaş: Bütün Zamanların Yabancısı [xxvıı, Ben Kam]
Hilde Domin: Habil Kalk (Çev: Danyal Nacarlı)
Taylan Asır: Evden Kaçan Mongol, No:1
ÇERÇEVE: Nurdan Gürbilek
Nurdan Gürbilek: "Roman okumanın, dünyayı hikayeler aracılığıyla düşünmenin insanda bağımlılık yaratan bir tarafı var." Söyleşen: Erkan Irmak)
Orhan Koçak: Dostoyevski'yi Gürbilek'le okumak
Nüket Esen: Nurdan Gürbilek
İshak Reyna: Nurdan Gürbilek özelinde denemeciliğimiz için bir prova-deneme
Tuğba Doğan: Nurdan Gürbilek ya da okumanın hazzı
Nurdan Gürbilek: Orijinal Türk ruhu
...
Seval Gülen: Yakınmak mı, Çatışma mı? -İç içe Girişler:İslam ve Avrupa üzerine-
Bahadır Sürelli: Eski dünyanın dedikodu kazanı: Şuara Tezkireleri (1)
Mustafa Ergin Kılıç: Donuk Resim
Janset Karavin: Birdirbir
Öktem Tepe: Kavis Çarpıntısı
Abdulbaki Akpınar: Salâh ve Suhansera
Caner Ocak: Bileklerimdeki Kin
A.Handan Konar: Bir Müntehir'den arta kalan
ATÖLYE: Kambur:
Mehmet Siyah Kalem: Mekânın kamburu
Başak Deniz Özdoğan: Yeşilçam'ın kamburu
Ayşegül Tezgören: Rüyada kifotik şiir görmek.jpeg
Erkan Irmak: Kamburlaşma ya da bir kamburun değişen hayatı
Özgür Öztürk- Akın Çınar: Karikatürler
Tuncay Altınkaya: Kusursuz
Raif Kadıoğlu- Yaver Umman: "Kamburum rüya görmeme engel olmuyor."
...
Hüseyin Alemdar: Üçleme (Siyah Gül, Nihat Kaçoğlu; Orada, Emin Kaya; Tarihe Sapan, Seçil Özcan)
Hüseyin Peker: Sapla samanı karıştıranlara öykü
yeniyazı: Kitap- dergi tanıtımları

Konstantinos Kavafis

2009-07-23T16:17:00.000-07:00

"Yalnız insanlar, bizim görmediğimiz şeyleri görürler: dünyaya son derece duyarlı bir bakışla bakarlar. Yalnızlık, derin düşünce ve dünyadan elini eteğini çekme, ruhu inceltir, keskinleştirir. Bizse insanlarla görüşerek, düşünmekten kaçarak ve yeryüzü zevkleriyle köreltitiriz onu. Bu nedenle bizim görmediklerimizi görürler. Bir odada yalnız başına kalan insan, saatin vuruşlarını açık seçik duyar. Ama içeri biri girer ve bir konuşma başlarsa onu artık duymaz olur. Vuruşlar duyulmaz hale gelmemiştir oysa."

Sanat Her Zaman Yalan Söylemez mi, Çev: Samih Rifat, YKY, Mart, 1993

2009-07-19T07:11:00.000-07:00

Geçmişimize Dair Bir Anekdot

Ramazan Parladar’a

bir dili var göklerin

rengi değişmede tüylerinin çünkü

bulutlara eğilen sincabın

ve içimizdeki yönsüzlük

dolaştırırken titrek damarlarında cevizin

yükselmede her yanımızdan bedbaht ruhların solucanı

geçtik ağlayarak

bataklıklarından soğan kabuğu yiyenlerin

üzerimizde yarasa sürüleri

dokunmaya çalıştık gergedanlarına

geleceğe dair anekdotlar okuyorduk

bir cevize sıkışmış tinimize

ve arınıyor gibiydik

diz çöküp küfrederken Tanrıya

sişman bir adam oturuyor kumsaldaki kalede

uzaklaştı dağlar parmaklarımızdan

kanıyor hala

kağıttan gemilere koysak da iskeletini

çiğ bir vazoya hohladığımız cenin

yeleleri tutamsız dört nal gittigimiz yılkılar

titrek bir tipi işlemede şimdi

günbegün tükenen etözümüze

Can H. Türker

2009-07-19T06:44:00.000-07:00

Yeniyazı Yeni Biçimiyle Çıktı

Daha önce 6 sayı Fanzin olarak çıkan yeniyazı dergisi yepyeni biçim ve içerikle dergi formatına döndü. 1. sayı olarak yeni dönemine giren yeniyazı dergisinin yayın kurulu da genişledi. Dergiyi bu ilk sayıyla birlikte farklı disiplinlerden gelen dokuz kişilik bir ekip hazırlıyor. Kapsamlı bir içerikle ilk sayısı çıkan derginin farklı yönlerinden biri Atölye. Bu bölümde farkı isimlerin belirlenen bir nesne ya da kavram hakkında ürettikleri çeşitli ürünlere yer veriliyor. Bu ilk sayının atölye konusu "Akvaryum". Akvaryum konusunda Ahmet Mithat'ın aynı adı rtaşıyan ve ilk kez Latin Alfabesine aktarılan öyküsü dikkat çekiyor. Bu bölümde yazan diğer isimler ise, Musa Uysal, Yavuz Türk, Akın Çınar, Raif Kadıoğlu ve Gayr-i Mümeyyiz. Derginin bir diğer bölümü "Çerçeve". İlk sayının çerçevelenen ismi ise 80 kuşağının önemli şairlerinden Seyhan Erözçelik. Bu bölümde Seyhan Erözçelik'le yapılan bir söyleşi, Lale Müldür'ün Seyhan Erözçelik için yazdığı bir şiir, Seyhan Erözçelik'in son iki kitabından alınmış birer şiir ile Şeref Bilsel, Baki Ayhan T. ve Ramazan Parladar'ın Şair hakkında yazdıkları incelemeler yer alıyor. Dergide Ayrıca Hüseyin Peker'in (her sayı) Edebiyat gündemi ve dergilere ilişkin değinileri ve Hüseyin Alemdar'ın (her sayı) genç şairler üzerine yazıları dikkat çekiyor. İlk sayının diğer yazar ve şairleri ise şöyle: Tozan Alkan, Ahmet Ada, İhsan Topçu, İsmail Cem Doğru, Jean Daive [Zeynep Oktay], Serdar Soydan, Gökhan Arslan, Erkan Irmak, Bahadır Sürelli, Kaan Koç, Can H. Türker, Mustafa Berkay Işık, Mehmet Fatih, Ralph Waldo Emerson [Volkan Hacıoğlu] ve Cihat Duman

Poetry Scores'ten Ece Ayhan Şarkıları

2009-04-25T10:20:00.000-07:00

Poetry Scores adlı grup Ece Ayhan'ın şiirlerinin bestesinden oluşan bir albüm yaptı.Albümden bazı parçaları grubun bloğundan indirmek mümkün:
http://poetryscores.blogspot.com/2008/12/blind-cat-black-as-my-invisible-dog.html

BLIND CAT BLACK - Poetry Scores

2. “Epitafio” (Fred Friction, Three Fried Men)

5. “The marching band of his friend and of death” (Kennebunkport Jazz Workshop)

7. “The secret Jew” (Pops Farrar, Flatrock)

8. “That guy” (Stefene Russell, Tom Hall)

9. “In the sewers of my veins” (Fred Friction, Three Fried Men)

10. “A flood of first summer” (Murat Nemet-Nejat)

11. “Bats without wings; wet guns” (Les Murray, Middle Sleep)

13. “Madness put on a porkpie hat” (Middle Sleep)

15. “The sea of late hours” (Michael Cooney)

17. “This monster traveler in hashish” (Latif Bolat, Gary Haggerty)

20. “My son is a queen” (Three Fried Men)

21. “Why the sea rises“ (Tim McAvin)

22. “Mitsrayim” (Murat Nemet-Nejat, Latif Bolat)

24. “The muddy music of the ink squid” (Three Fried Men)

26. “Without wings” (Murat Nemet-Nejat, Latif Bolat)

28. “Ipecacuanha, the emetic” (Chris King, Latif Bolat, Heidi Dean)

Germir'de metruk bir kilise

2009-04-02T15:48:00.001-07:00

Fotoğraf:Metin Şimşek

2009-04-02T15:36:00.000-07:00

HASTA GÜL

Ah gül,hastasın sen!
Uluyan fırtınada
Gece vakti uçan
Görünmez kurt

Keşfeştti fesrengi neşeden
Oluşma yatağını;
Ve karanlık gizli aşkı
yokediyor yaşamın

William Blake

2008-12-08T06:01:00.000-08:00

SON

Ramazan Parladar

mumu tazelediğim zaman o ince
mavi kelebeği görüyordum bir
süre duvara sürtünmesini sonra
aşağı yukarı irkilmesini görüyordum
bir yıldız geceye bakınca
geceyi görüyordum kalbimin gecenin
mavi uçurtmasına aktığını
görüyordum siyah gece bulutununsa
sonsuza dek görünmeyeceğini
ve sonra iki görgü meleğinin gelip
onu iki ayrı buluta ayıracağını
görüyordum kalbimin maviye
aktığını görüyordum aklım
almıyordu ince mavi bir kelebeğin
bir görgü meleğinin ardından
gideceğini ama onun kanatlarını
muma değdirdiğini görüyordum
sonra tekrar irkilip sağa
sola telaşlanmasını gecenin
mavi alarmı vardı ama
ellerimin duracağı saati
artık görüyordum ince
mavi bir kelebeğin dönüp
bana baktığını ve mumun

yavaş yavaş eridiğini görüyordum

(Yeniyazı, Kasım 2008, sayı:5)

2008-10-17T14:15:00.000-07:00

ÖLÜ

Hangi mahallede imam yok,
Ben orada öleceğim.
Kimse görmesin ne kadar güzel,
Ayaklarım, saçlarım ve her şeyim.

Ölüler namına, azade ve temiz,
Meçhul denizlerde balık;
Müslüman değil miyim, haşa,
Fakat istemiyorum, kalabalık.

Beyaz kefenler giydirmesinler,
Sızlamasın karanlığım havada.
Omuzlardan omuzlara geçerken sallanmayayım,
Ki bütün azalarım hülyada.

Hiçbir dua yerine getiremez,
Benim kainatlardan uzaklığımı.
Yıkamasınlar vücudumu, yıkamasınlar,
Çılgınca seviyorum sıcaklığımı...

FAZIL HÜSNÜ DAĞLARCA

DAĞLAR KADAR...

2008-10-17T12:36:00.000-07:00

Ve 1914
Ve "Çocuk ve Allah"
Ve "Türkçe Katında Yaşamak"
Ve "Sivaslı Karınca"
Ve Elif ve Kocabaş
Ve "Asu"
Ve Yunus'tan beri akan ırmak ve şiirden başka hiçbir apolet ve şiirin dağ yapısı ve destan ve üç adlı (1-Fazıl 2-Hüsnü 3-Dağlarca,demek şair böyle olur dediğim çocukluğumdan kalma) ve bilmem kaç yeni ve Kayseri'de kara önlüklü ve Kitabevi bile "Kitap" ve tek başına rakı masasında ve gözlerinin üstünde öyle bir kaş ki... ve Kadıköy'de bir şair sokağından geçen aynı adlı şair ve görkem ve görk ve gök ve gözler üstüne öyle bir çizgi ki; oradadır Dağlarca
Ve "Türk Olmak"
Ve "Dildeki Bilgisayar"
Ve "Malazgirt Ululaması"
"Havaya Çizilen Dünya"
Ve hem ağaç hem kovuktan bir şiir çıkarmak ve güzel susmak bir şiirin sonunu ve uyumak uyanmak arası şiir yazmak ve kapı süslemelerinden oyulmuş şiir ve yürürken ayağına takılan küçük bir şiir ve şiire dalmak moda sahilinde deniz sanarak ve 86 ile 68'i karıştırmak ve bundan da bir şiir çıkarmak ve tek başına demlerken şişeyi ve kadehi birden yeni bir şiir karalamak peçeteye ve uyumak şiir için uyanmak şiir yazmak ve bir kitabı karıştırırken aklına gelen şiiri yazmak için kitabı usulca bırakmak koltuğa ve yeni kitabını incelerken bir şiiri daha tasarlamak ve Varlık'a vereceği şiiri daktiloya geçerken aklına gelen şiiri yazıp onu postlamak imla hatasız
Ve kayan bir yıldıza bakmak sadece
Ve düşünmek ölümü...

2008-08-28T13:42:00.000-07:00

NE BÖYLE SEVDALAR GÖRDÜM NE BÖYLE AYRILIKLAR

Ne zaman seni düşünsem

Bir ceylan su içmeye iner

Çayırları büyürken görürüm

Her akşam seninle

Yeşil bir zeytin tanesi

Bir parça mavi deniz

Alır beni

Seni düşündükçe

Gül dikiyorum elimin değdiği yere

Atlara su veriyorum

Daha bir seviyorum dağları

İlhan Berk

2008-08-28T12:59:00.000-07:00

EY KİRLİ AĞUSTOS...

Uzun bir Adam...

İlhan Berk,şiir ağacının en üstündeki yemişin toplayıcısı...

Uç beyi;

ki (şiir) atı, bir dizeden öbürüne

bir at resmine en çok benzeyerek kişnedi.

İlhan Berk, o göz...

Bu ağustos bu kadar yılgın mıydı penceresine konan dağ, at, atlas...

Bu ağustos ırmak,

güzel gelmedi mi dizeye...

Sahi İlhan Berk,

Sen bu Ağustos'u bilmez miydin sevgili şövalye!

Saint-Antoine'ın güvercini

Sanki bilmez miydin:

ölüm beceriksiz bir kuşbazdır!

ve her ağustos beyaz bir güvercin düşer pat diye göğ'e!

MAHMUT DERVİŞ DE SONSUZ

2008-08-12T17:12:00.000-07:00

Filistin'in en nişancı taşı düştü yere.10 Ağustos 2008,Mahmut Derviş öldü.İsrail'in akıtamadığı kan döküldü Filistin'de binlerce gözden;gözlerden dökülen en yaş kan!!!

Mahmut Derviş öldü.10 Ağustos 2008.Filistin ulusal marşı kadar çalışılmış bir ölüm...

Mahmut Derviş öldü,yaş 67;bir "KÂLP AMELİYATI" halinde,tıpkı şiirleri gibi,tıpkı son şiiriymiş gibi...

Ölen ne mi? Bir Aragon, bir Neruda bir Nazım; sıradağlardan bir everest,

öyle...

Öyle hazin, öyle öldürücü...

Ramallah'ta öldürülen herhangi bir Filistinli'ninki kadar...

Diriltici...

İşte

Bu kadardır bir şairin ölümü...

Jorge Luis Borges

2008-07-22T10:05:00.000-07:00

Asıl Şiir Sanatı

Bir nehre bakmak zamandan ve sudan yapılan

Ve hatırlamak Zaman başka bir nehirdir.

Bilmek biz bir nehir gibi ayrılırız sürüden

ve yüzlerimiz su gibi gözden kaybolur.

Hissetmek uyanmanın başka bir rüyası olduğunu

Rüya görmemenin rüyasını görmenin ve ölümün

kemiklerimizde korkusunu duyduğumuz ölüm olduğunu

her gece bir rüya diye bildiğimiz.

Her gün ve senede bir sembolünü görmek

insanın bütün günlerinin ve onun senelerinin,

ve dönüştürmek nefretini senelerin

bir musikiye, bir sese, ve bir sembole.

Bir rüya görmek içinde ölümün, gün batışında

altından yapılmış bir hüzü—işte budur şiir,

alçak gönüllü ve ölümsüz, şiir,

geri gelen, şafak gibi, gün batışı gibi.

Bazen bir yüz vardır akşamleyin

bizi gören bir aynanın derinliklerinden.

Sanat o çeşit bir ayna olmalı,

açığa vuran her birimize o yüzü.

Derler ki Odise, usanmış mucizelerden,

sevgiyle ağladı İtıka’yı gördüğü zaman,

alçak gönüllü ve yeşil. Sanat o İtıka’dır,

yeşil bir sonsuzluk, mucizeler değil.

Sanat sonsuzdur akan bir nehir gibi,

geçen, fakat kalan, bir ayna aynısından

değişken Heraklitus’un olan, aynı

ve gene de bambaşka, akan nehir gibi.

Çeviren: Vehbi Taşar

Rimbaud’dan Yepyeni Bir Şiir!

2008-07-16T16:04:00.000-07:00

Sahaf François Quinart, “Bismarck’ın Düşü” başlıklı 50 satırlık nesirin, ülkenin kuzeydoğusundaki Charleville-Mezieres’de “Le Progres des Ardennes” gazetesinin 25 Kasım 1870 tarihli sayısında Jean Baudry imzasıyla yayımlandığını söyledi. Rimbaud’nun doğduğu kentte Arches-Libris’in sahibi olan sahaf, “Jean Baudry” adının uzmanlarca Rimbaud’nun kullandığı takma adlardan biri olarak kabul edildiğini belirtirken, 2 yıl önce yaşlı bir kadından eski kitap ve gazeteler satın aldığını ve bu eski gazeteler arasında “Le Progres des Ardennes” gazetesinin 4 sayısının bulunduğunu aktardı.
Rimbaud ile ilgilenenlerin, şairin bu gazetede çalıştığını bildiğini belirten sahaf, bu gazetelerin sayfalarında şairin “Le Dormeur du Val” şiirini aradığını, bulamayınca da gazeteleri naylonlayıp vitrine koyduğunu anlattı. Aynı zamanda fuar da düzenleyen sahaf, binlerce insanın bu gazeteleri gördüğünü, ancak kimsenin ilgilenmediğini, ta ki geçen nisanda, Rimbaud hakkında bir film çeken genç sinemacı Patrick Taliercio’nun bu gazetelerden bazılarını satın aldığını, 2 gün sonra da gelip Rimbaud’nun yazısını kendisine gösterdiğini söyledi.
Rimbaud uzmanı Jean-Jacques Lefrere de LE Figaro gazetesine yaptığı açıklamada, yazının şaire ait olduğunu doğruladı.

Kaynak:www.yitikulke.com

2008-07-16T06:56:00.000-07:00

HOMUNCULUS

girdabı alınız
şöyle kıvrımlarından çemberin içine
kanı bağladınız, tamam
dağı aydınlattınız, müthiş
kafamdaki şu boğayı ağlatınız lütfen

sahte bir elipsle, olur
şu dönen dünyayı, şu kamaşan güneşi
boğazlayınız bana hadi

dönüp duran bir de kadın kırmızısı
alı yeşili
alıp irkilten ne gövde imparatorluklarını
çoğalan bir girdap
akrebin örümcek kardeşi
leşiyle kokular salan odalarıma

dönüp duran şu anıyı tutunuz
tutunuz inceltiniz şöyle
acılarımın yanına
insan yapma sanatına durmadan
giderek gelerek
tıkır tıkır işleyen şu kadını
şu homurtulu simyacıyı öldürünüz

RAMAZAN PARLADAR

(Rüzgâr Şiir Yaşam,Sayı:7)

RÜZGAR ŞİİR YAŞAM VII ÇIKTI...

2008-07-16T06:36:00.000-07:00

Deli şair Murat Koçak'ın hazırladığı Rüzgar Şiir Yaşam seçkisinin yedinci sayısı çıktı.198 sayfalık oylumlu seçkide çok sayıda şiir ve edebiyatın diğer türlerinde ürünler okuyucuyu beklemekte.
Seçkide ürünlerine yer verilen isimlerden bazıları şunlar:N.Savaş Gündoğdu,Rüzgâradam (Murat Koçak),Hüseyin Alemdar,,Eren Aysan,Sennur Sezer,Neslihan Yalman,Yılmaz Onay,Enver Topaloğlu,A.Hicri İzgören,Salih Bolat,Şakir Özüdoğru,Altay Öktem,Elif Gürbüz,Cihan Oğuz,Asuman Susam,Eren Barış,Hayri K.Yetik,Ayşe Çam,Ramazan Parladar,Derya Önder,Uluer Aydoğdu...

KADIKÖY UNDERGROUND POETIX

2008-07-16T06:29:00.000-07:00

Selam,
3 ayda bir mevsimlik olarak yayimlanacak olan "*KADIKOY UNDERGROUND POETIX*" *DERGI*, AGUSTOS ayinda TUM KITAPEVLERINDEki yerini alacaktir. Beatten, punka, ekolojiden situasyonizme, siirden sokak sanatina, cyberdan pulp'a dek bircok elementi barindiran NESRIYATIMIZ *A4* ebatinda olup *270 *Sayfadir. Basin duyurusu nesriyat piyasaya ciktigi gun zaten atilacaktir. Ilk sayiyi takiben; cevirileriniz, makaleleriniz, deneme, duzyazi ve siirleriniz icin yera...@ymail.com adresini kullanabilirsiniz.
Sevgiler
-- KADIKOY UNDERGROUND POETIX

ERDEM BAYAZIT

2008-07-05T14:20:00.000-07:00

SEBEB EY

Fetih Gemuhluoğlu'nun aziz anısına

Ürpertir tabiat üfleyince rüzgarı derin gök soluğu
Ulu ses dokununca çarka
Düşer ölümün gölgesi eşyaya.

Başlar eşyada hareket kurtulmak için kendinden
Daha öteye geçmek için arınmak gibi elbiseden
Yakalar ölümsüzlüğün sonsuz ipini
Sonra ses olur
Zamanın idrak incisi ses döner döner döner de
Yönelir sebebe
Sebeb ey.
Sesi damarla çizer
Mutlak sözü damarda kanla çizer
Uzar bir göz ağrısının gecesi uçsuz bir nehir gibi
Bir bebeğin ilk hecesi düşer ağzından ansızın ve bulur
Aklı yontan o sonsuz sesi bulur
Sonra toprak sıkışır sıkışır taşar da renk olur tarlada
Güneşin çarpılmış elçisi Van Gogh'la gelir önümüze

Portakalla yayılır karanfilde tutuşur karar kılar denizde
Renk denizde karar kılan ebedi tarla olur
Renk başkaldırırken helezonlar çizerken ses
Som fatih su fetheder tabiatı
Döner döner döğünür eritir dağları yobaz kayaları
Daha der sığmaz kabına yönelir göğe teslim olur
Ve düşerken toprağa çağırır
Sebeb ey.
Her sabah bütün bitkiler iştahlı bir çocuktur
Emer emer emerler toprak anayı
O sultan hazinesi o hep veren sonsuz cömert anayı
Yeşil hayat kırmızı hareket sarı sabır emerler
Ve beyaz iman çizer sesini
Tamamlar kavisini

Sebeb ey.

SEBEB EY ŞAİRİ VEDA ETTİ

2008-07-05T14:09:00.000-07:00

Ünlü şair ve yazar Erdem Bayazıt hayatını kaybetti.

Şair ve eski milletvekili A. Erdem Bayazıt, tedavi gördüğü hastanede yaşamını yitirdi.

Uzun süredir kanser tedavisi gören 69 yaşındaki Bayazıt, İstanbul Özel Acıbadem Hastanesinde hayata gözlerini yumdu. Bayazıt için, yarın ikindi vaktinde Eyüp Sultan Camii'nde cenaze töreni düzenlenecek.

ERDEM BAYAZIT KİMDİR?

1939’da Kahramanmaraş’ta doğdu. İlkokul ve Lise öğrenimini burada tamamladı. Yüksek öğrenimine 1959 yılında İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesinde başladı. Geçim zorluğu yüzünden 1961’de öğrenimini devam mecburiyeti olmayan Ankara Hukuk Fakültesine naklederek askere gitti. Askerliğini yedek subay öğretmen olarak Burdur İli, Yeşilova İlçesi, Çuvallı köyünde yaptı.

Askerlik dönüşü fakülte değiştirerek yüksek öğrenimini Ankara Üniversitesi DTCF Türk Dili ve Edebıyatı Bölümünde tamamladı. Edebiyat öğretmenliği, kütüphane müdürlüğü yaptı. İstanbul Türk Musikîsi Devlet Konservatuarı’nın kuruluşu sırasında genel sekreter olarak çalıştı.

Daha sonra, Sanayi Bakanlığı İnsan Gücü Eğitim Dairesi Başkan Yardımcısı iken bu görevinden istifa suretiyle ayrılarak Akabe Yayınları’nın ve Mavera dergisinin yönetimini üstlendi. 1984’te Akabe A.Ş.’nin İstanbul’a taşınması kararı ile bu görevini devrederek yeniden memurluğa döndü. DPT’de sözleşmeli personel olarak çalışırken, 1987 Milletvekili seçimlerinde Anavatan Partisi’nden aday oldu.

Kahramanmaraş’tan milletvekili seçildi. TBMM’nin 18. Dönem çalışmaları süresince Milli Eğitim ve Çevre Komisyonlarında görev aldı. 1991 seçimlerinde adaylığını koymadı, İstanbul’a yerleşti. Evli ve dört çocuk babasıdır. Tok, kavgacı, destana yatkın bir üslûpta söylenmiş olan şiirlerinde ayrıca ince duyarlılıklar işlenmiştir. İslâmî ton bir “leit-motiv” halinde bütün şiirlerine yayılmıştır. Şiirleri Açı (K. Maraş), Çıkış (Ankara), Yeni İstiklâl, Büyük Doğu, Diriliş, Edebiyat, Mavera ve Yedi İklim dergilerinde yayınlanmıştır. Aldığı Ödüller: Risaleler; Türkiye Yazarlar Birliği 1988 Şiir Ödülü. İpek Yolundan Afganistan’a; TYB 1983 Gazetecilik Ödülü.

ESERLERİ:

*Sebeb Ey İlk şiir kitabı 1972’de Edebiyat Dergisi Yayınları (2. baskısı Akabe Yayınları, 1979) *Risaleler son şiirleri adı altında Akabe Yayınları arasında 1987 yılında çıktı (2. baskı 1989). *Şiirler (Sebep Ey ve Risaleler iki kitap bir arada) İz Yayıncılık tarafından 1992 yılında basıldı (4. baskı 1998). *İpek Yolundan Afganistan’a:1981’de İran, Pakistan, Afganistan ve Hindistan’ı içeren iki aylık gezi ile ilgili izlenimlerini kitaplaştırdı (Akabe Yayınları 1982).

2008-05-22T06:29:00.000-07:00

Can insanlar merhaba…

yıllardır bilinçli şekilde yokluğa itmeye çalışıyorlar bilincimizi… Yetemedikleri anlar, kıyımlarla katliamlarla… Varlığımızı sürdürebilmek öylesine güçleşiyor ki öz benliğimizden uzak duyarlılığı yok olmaya yüz tutmuş kişiler olarak; hayatta kalma mücadelesi veriyoruz… soframızdaki ekmeğe kadar ele geçirilmiş durumda… nedeni ortada can’lar bilincimizi karartmak…yokluğa sürüklemek adına iletişim ağlarımıza dek yok etmiş durumdalar… Kalanımız o denli az ki hatta yok!
Rüzgâr Şiir Yaşam 10 yıldır varlığını sürdürmeye çalışmakta… Kitapevlerinin bir kaçı dışında duyarlı olan yok… Bir sürü mahlasları olan Rüzgâradam üzerine tuhaf bir giysi giyip sokak sokak gezerek “Rüzgâr”ı var etmeye çalışsa da nafile…
Can insanlar böylesi istemde bulunduğum için affınıza sığınıyorum… Rüzgâr Şiir Yaşam’ın sürdürülebilmesi için maddi dayanışmaya ihtiyacı var… Ekonomik dengeleriniz elverdiğince, elimizde var olan Rüzgâr Şiir Yaşam’lardan alabilirsiniz ya da katkıda bulanabilirsiniz bu tamamen size kalmış(varlığı sürdürebilme payı alt limit 15. YTL)… Şu an V. Ve VI. Sayıları var, ederleri 5’er YTL. Banka Dekont’unu veya Posta Çeki dekontunu ruzgarlik@gmail.com’a ilettiğiniz anda istediğiniz adrese Rüzgâr Şiir Yaşam gönderilecektir…
***Rüzgâr Şiir Yaşam ederleri veya varlığı sürdürebilme payları 1-Haziran- 2008 tarihine kadar hesap numaralarına yatırılması gerekmektedir…
Posta Çeki Hesap No: 1051150 (Murat Koçak adına)

Türkiye İş Bankası— Hesap No: 1042-0552578/(İstanbul- Parmak kapı Şubesi)

Türkiye İş Bankası— Hesap No: 2330-0216827(Ayvacık- Çanakkale Şubesi)

Rüzgâr Şiir yaşam Adına
Murat Koçak
(05383182806)

2008-05-05T12:45:00.000-07:00

EFLATUN NURİ GÖKYÜZÜNE ÇİZİLDİ

Mizah duygumuz azaldı bir kez daha!

Eflatun Nuri İstiklal'de tüttürdüğü dumanına tutundu.

Türk karikakatüründe köşe taşıydı.1927'de İstanbul'da doğan Eflaun Nuri Akademi döneminde Bülent Ecevit'in Gıcıg dergisinde çizdi.Vatan,Ankara Ulus, Ege Ekpres,Yeni Asır, Demokrat İzmir,Dolmuş, Devrim, Yön,Ant, Akbaba,Şaka,Gırgır ve Aydede gibi pek çok gazete ve dergide de çizgileriyle yer aldı.1969'da Üsküp'te yapılan uluslararası bir yarışmadajüri özel ödülü aldı.Londra da kişisel sergi açtı.1967'den bu yana mizah yazıları da yazan Eflatun Nuri son dönemde bu yazılarına Yeni Harman dergisinde devam ediyordu.Eflatun Nuri'nin sanat dünyasının her alanından dostlarıyla yaşadıklarını anlattığı bir de anı kitabı var:2005 yılında Cadde Yayınları arasında çıkan Benim Adım Eflatun.

Gökyüzü!

Rengin Eflatuna çalıyor...

Buralar epey kara!!!!

KİME KALIRSA

2008-04-30T14:49:00.000-07:00

Sular varken eski sular
Bana kaldı bir akşamı söylemek
Bir dalgınlıktan geldim ben bir dalgınlıktan
Gittiğim kime kalırsa

Çağırır evlerden uzun sesler
Getirilir biri uykuda
Her şey kendine gizlenir Neden?
Gizlendiğim kime kalırsa

Paslı bir kapandır insan paslı bir kapan
Çalışır saat ölünün kolunda
O bitmez sıkıntıyım neden?
Sıkıldığım kime kalırsa

Dönsem havada dönsem
Döndüğüm kime kalırsa

Gonca Özmen

2008-04-30T14:10:00.000-07:00

Gonca Özmen'in yeni şiir kitabı Belki Sessiz YKY'den çıktı. Okuduğum şiirlerleriyle Beyoğlu'nun çeşitli edebiyat mekanlarında karşılaştığım Gonca arasında tüy kadar bile fark yok. Şiirinin coğrafyası yüzünden yüreğine inen bir kuyu Gonca'nın; içerden değil, içeriye doğru. Sürekli oraya inip bir şeyler çıkarıyor bizim için, kendi deyimiyle karnında biriktirdiği sözcükleri. Belki bu yüzden bu kadar temiz bir şiir yazdığı/sözlediği...

ŞİİRİSTANBUL BAŞLIYOR

2008-04-21T14:05:00.000-07:00

• Şiirİstanbul şiiri sokaklara ve meydanlara taşıyor

Şiirİstanbul, Türkiye ve Dünya’nın renklerini Beyoğlu’nda buluşturuyor…
Tarih ve Toplum Bilimleri Enstitüsü (TTBE) ile Beyoğlu Belediyesi tarafından bu yıl 3’üncüsü gerçekleştirilecek Uluslararası İstanbul Beyoğlu Şiir Festivali’nde dünyaca ünlü şairlere 43 Türk şairi eşlik edecek. Türkiye’den Vedat Türkali, Cevat Çapan, Ahmet Oktay gibi şiir ve edebiyatımızın duayenleri ile, Küçük İskender, Birhan Keskin, Orhan Alkaya, gibi şiirin önde gelen isimlerinin katılacağı festivalde 24 ülkeden 30 şairin şiirleri sokak ve meydanlarda yankılanacak.
Festivalde Ermenistan’dan Henrik Edoyan, Irak’tan Kürtçe’nin yaşayan en büyük şairi Şerko Bekes, Fransa’dan şair, filozof, oyun yazarı, tiyatro oyuncusu, şiir orkestrası şefi, felsefe ve estetik dallarında devlet doktorası sahibi Prof. Dr. Philippe Tancelin, kitapları Türkçeye de çevrilen İrlandalı şair Nuala Ni Dhomhnaill’e kadar dünyanın dört bir yanından festivale gelecek şairlere Türkiye’den de şairlerin yanı sıra halk şiiri geleneğinin temsilcileri dengbej Ekremo ve Aşık Karani eşlik edecek.
Uluslararası İstanbul Beyoğlu Şiir Festivali bu yıl 22-27 Nisan tarihleri arasında 3’üncü defa şiir severlerle buluşuyor. İstanbul’da ilk defa uluslar arası bir edebiyat etkinliği süreklilik kazanıyor, gelenekselleşiyor.
Bu yıl, festival içeriğinin belirlenmesine PEN Yazarlar Derneği, Edebiyatçılar Derneği, Adana “Özgür Pencere Edebiyat Sanat Derneği” gibi yazar örgütleri ve edebiyat kurumları katkıda bulundular. Festivalin ilk günü Edebiyat dergilerinin katılımı amacıyla Pelin Batu’nun yöneteceği geniş bir forum düzenleniyor.
Şiiristanbul’un içerik ortaklarından birisi de Boğaziçi Gösteri Sanatları Topluluğu (Kardeş Türküler) oldu. Kardeş Türkülerin katkısı ve KALAN Müziğin desteğiyle festival kapsamında şairler ve müzisyenler, şiiri müzikle, İstanbulluları festivalle kitlesel olarak buluşturacak.
Şiirİstanbul, geçen yıllarda olduğu gibi başta Beyoğlu olmak üzere İstanbul’un tarihi mekanlarında, sokaklarında ve meydanlarında şiir tutkunları ile buluşacak.
Tiyatro, forum, konser, panel, söyleşi ve seminerlerle renklenecek festival, bu yıl birçok ilki de beraberinde getiriyor. Festival kapsamında bu yıl ilk kez, 6 lisede edebiyat kulüpleri ve edebiyat öğretmenlerinin işbirliği ve konuk şairlerin de katılımıyla şiir okumaları ve söyleşiler düzenlenecek. Ayrıca festival kapsamında Prof. Ahmet İnam, Prof. Yusuf Çotuksöken, şair ve felsefe profesörü Philippe Tancelin, Paris Şiir Festivali Direktörü Yvan Tetelbom ve başka isimlerin katıldığı konferans ve paneller düzenlenecek.
“ŞİİR TİYATROLARI”, 3’üncü Şiirİstanbul’un bir başka rengi olacak . Beyoğlu Belediyesi Muammer Karaca Tiyatrosu’nun ev sahipliği yapacağı bir dizi etkinlik kapsamında Genco Erkal ve DOSTLAR Tiyatrosu Nazım Hikmet’in şiirlerinden oyunlaştırılan “İNSANLARIM”ı; Düzce Belediyesi Şehir Tiyatrosu ise “Üç Garip Şair” adlı oyunu sahneleyecek.
Festival kapsamında verilen Sevda Ergin Şiir Ödülünü ise, ödül jürisi bu yıl yayınlanmış kitap ve dosya kategorilerinde vermeyi kararlaştırdı. Yayınlanmış kitap dalında ödül Nur Saka’ya, dosya dalında Özcan Öztürk’e verilecek. Jüri ayrıca yayınlanmamış dosyasıyla Eylül Deniz’i “Jüri Özel ödülü”ne uygun gördü.

http://www.siirfestivali.org/

http://www.tarihvetoplum.org/

siiristanbul08@yahoo.com

Kaynak:http://www.siirfestivali.org/

RAİNER MARİA RİLKE

2008-04-18T13:17:00.000-07:00

ÖLÜM ÜZERİNE

Birinin ölmesi ölüm değildir tek başına, birinin yaşayıp da yaşadığını bilmemesidir ölüm, birinin ölmek isteyip de ölememesidir. Pek çok şeydir ölüm; onu yaşamımızdan çıkarıp atmanın yolu yoktur. Ölüm de doğum da içimizdedir her gün ve bizler kimsenin gözünün yaşına bakmayız doğa gibi. Doğa, ölümün de doğumun da üstünde sürdürür yaşamını yas tutmadan, paylaşımsız - ACI VE SEVİNÇ YALNIZCA BİRBİRİNDEN DEĞİŞİK RENKLERDİR O YABANCI İÇİN BİZE BAKAN.
Çeviren: Kâmuran Şipal

Safiye Beşir'den Üç Resim

2008-03-30T13:45:00.000-07:00

(Kala/balık)

(Yüzdeki Ak)

(Bakışın Doğusu)

21 MART "DÜNYA ŞİİR GÜNÜ" BİLDİRİSİ (2008)

2008-03-22T05:46:00.000-07:00

ŞİİR: “DİLİN İÇİNDEKİ YABANCI DİL”

Şiirin iç çekişinde ya da haykırışında duyduğumuz, varlığın vevaroluşun sesidir. Eğer şiir, en derin metafizik kaygıları olduğukadar, en güncel politik istekleri de dile getirebiliyorsa, bu ; hemtoplumsal etkinliğimize hem de tinsel beklentilerimize aitoluşundandır.Şiiri bir biçim sanatı olarak tasarlamak ya da tanımlamak, onu biriçerik sanatı olarak da tanımlamaktır. Biçimi olmayan hiçbir öz vevice versa; özü olmayan biçim yoktur. Sadece ilişkiler ve karşıtlıklarvardır şiirde. Evet'le hayır arasında diyalektik bir gidiş geliş,Şiir budur.Şiirsel imge, tam da Hegelci/Marksçı anlamda, karşıtların birliği veçözülüşüdür. Tam da bu yüzden, şiirden hem her şey, yani tinsel vetoplumsal yaşamımızın olumlu ve olumsuz ögeleriyle dolmuş bütünlüklügörünümünü dillendirmesini hem de hiçbir şey olmamasını, yanigöndergesiz bir söylem kurmasını bekleriz.Ama son kertede şiir, Pindaros'tan bu yana, toplumsala gömülüdür(socially embedded) ve toplumsal olarak düzenlenmiştir (sociallyregulated).Şiir, belirsizlikle doludur. Şair, başladığı bir şiir hakkında bir öndüşünceye sahip olsa bile, şiirinin bütününün ne olacağını bilmez.Şiir, bir yerde bilinçdışı ile bağlantılıdır. İrish Murdoch, şiirin"doymak bilmez her yerde oluşundan" söz eder. Evet, her yerdedirşiir.Şiirsel dil, sınırları iyice belirgin bir şey'in ya da bir duyumun,betimi değil, bir haline geliş'in dilidir. Deleuze/Guattari ikilisininsözleriyle, şiir "dilin içindeki yabancı dildir"Şiir, en uzlaşmacı göründüğü noktada bile, yabanıl ve hayırlayıcıolmayı başarır. Verili gerçekle yetinmeyiş, şairin başkaldırıcıgücünün besleyici toprağıdır. Şiirin düzeni, son kertede birdüzensizliği ima eder.Küresel kapitalizm imgeler alanını, yani sanatsal alanı dasömürgeleştirmiş bulunuyor. Ama şiiri halâ sömürgeleştiremedi ve PazarEkonomisi'ne eklemleyemedi. Magazinel edebiyat basını, şiiri halâmanşet yapamıyor ve ayağa düşüremiyor. Nietzsche "çekiçle felsefeyapmaktan" söz etmişti.Şair, halâ çekiçle yazabiliyor.

AHMET OKTAY

Arthur Rimbaud

2008-03-18T16:41:00.001-07:00

SARHOŞ GEMİ

2008-03-18T16:26:00.000-07:00

Ölü sularından iniyordum nehirlerin
Baktım yedekçilerim iplerimi bırakmış;
Cırlak kızılderililer, nişan almak için
Hepsini soyup alaca direklere çakmış.

Bana ne tayfalardan; umurumda değildi
Pamuklar, buğdaylar, Felemenk ve İngiltere;
Bordamda gürültüler patırtılar kesildi;
Sular aldı gitti beni can attığım yere.

Med zamanları, çılgın çalkantılar üstünde,
Koştum, bir çocuk beyni gibi sağır, geçen kış
Adaların karalardan çözüldüğü günde
Yeryüzü böylesine allak bullak olmamış.

Denize bir kasırgayla açıldı gözlerim;
Ölüm kervanı dalgaları kattım önüme;
Bir mantardan hafif, tam on gece hora teptim;
Bakmadım fenerlerin budala gözlerine.

Çocukların bayıldığı mayhoş elmalardan
Tatlıydı çam tekneme işleyen sular;
Ne şarap lekesi kaldı,ne kusmuk, yıkanan
Güvertemde; demir, dümen ne varsa tarumar.

O zaman gömüldüm artık denizin Şi’rine,
İçim dışım sütbeyaz köpükten, yıldızlardan,
Yardığım yeşil maviliğin derinlerine
Bazan bir ölü süzülürdü, dalgın ve hayran.

Sonra birden mavilikleri kaplar meneviş
Işık çağıltısında, çılgın ve perde perde,
İçkilerden sert, bütün musikilerden geniş
Arzu, buruk ve kızıl, kabarır denizlerde.

Gördüm şimşekle çatlayıp yarılan gökleri,
Girdapları, hortumu; benden sorun akşamı,
Bir güvercin sürüsü gibi savrulan fecri,
İnsana sır olanı, gördüğüm demler oldu.

Güneşi gördüm, alçakta, kanlı bir ayinde;
Sermiş parıltısını uzun, mor pıhtılara.
Eski bir dram oynuyor gibiydi, enginde,
Ürperir uzaklaşan dalgalar sıra sıra.

Yeşil geceyi gördüm, ışıl ışıl karları;
Beyaz öpüşler çıkar denizin gözlerine;
Uyanır çın çın öter fosforlar, mavi, sarı;
Görülmedik usareler geçer döne döne.

Azgın boğalar gibi kayalara saldıran
Dalgalar aylarca sürükledi durdu beni
Beklemedim Meryem’in nurlu topuklarından
Kudurmuş denizlerin imana gelmesini.

Ülkeler gördüm görülmedik, çiçeklerine
Gözler karışmış, insan yüzlü panter gözleri
Büyük ebem kuşakları gerilmiş engine,
Morarmış sürüleri çeken dizginler gibi.

Bataklıklar gördüm, geniş, fıkır fıkır kaynar;
Sazlar içinde koskoca bir ejderha,
Durgun havada birdenbire yarılır sular,
Enginler şarıl şarıl dökülür girdaplara.

Gümüş güneşler, sedef dalgalar, mercan gökler;
İğrenç leş yığınları bozbulanık koylarda;
Böceklerin kemirdiği dev yılanlar düşer.
Eğrilmiş ağaçlardan simsiyah kokularla.

Çıldırırdı çocuklar görseler mavi suda
O altın, o gümüş, cıvıl cıvıl balıkları.
Yürüdüm, beyaz köpükler üstünde, uykuda;
Zaman zaman kanadımda bir cennet rüzgarı.

Bazan doyardım artık kutbuna, kıtasına;
Deniz şıpır şıpır kuşatır sallardı beni;
Garip sarı çiçekler sererdi dört yanıma;
Duraklar kalırdım, diz çökmüş bir kadın gibi.

Sallanan bir ada, üstünde vahşi kuşların
Bal rengi gözleri, çığlıkları, pislikleri;
Akşamları, çürük iplerimden akın akın
Ölüler inerdi uykuya gerisin geri.

İşte ben o yosunlu koylarda yatan gemi
Bir kasırgayla atıldım kuş uçmaz engine;
Sızmışken kıyıda, sularla sarhoş; gövdemi
Hanze kadırgaları takamazken peşine.

Büründüm mor dumanlara, başıboş, derbeder,
Delip geçtim karşımdaki kızıl semaları;
Güvertemde cins cins şaire mahsus yiyecekler;
Güneş yosunları, mavilik medusaları.

Koştum, benek benek ışıkla sarılı teknem,
Çılgın teknem, ardımda yağız deniz atları;
Temmuz güneşinde sapır sapır dökülürken
Kızgın hunilere koyu mavi gök katları.

Titrerdim uzaklardan geldikçe iniltisi
Azgın Behemotların, korkunç Maelstromların.
Ama ben, o mavi dünyaların serserisi
Özledim eski hisarlarını Avrupa’nın.

Yıldız yıldız adalar , kıtalar gördüm; çoşkun
Göklerinde gez gezebildiğin kadar, serbest
O sonsuz gecelerde mi saklanmış uyursun
Milyonlarca altın kuş, sen ey gelecek kudret.

Yeter, yeter ağladıklarım; artık doymuşum
Fecre, aya, güneşe; hepsi acı, boş, dipsiz,
Aşkın acılığı dolmuş içime, sarhoşum;
Yarılsın artık bu tekne, alsın beni deniz.

Gönlüm Avrupa’nın bir suyunda, siyah, soğuk,
Bir çukurda birikmiş, kokulu akşam vakti;
Başında çömelmiş yüzdürür mahsun bir çocuk
Mayıs kelebeği gibi kağıttan gemisini.

Ben sizinle sarmaşdolaş olmuşum dalgalar,
Pamuk yüzlü gemilerin ardında gezemem;
Doyurmaz artık beni bayraklar, bandıralar;
Mahkum gemilerin sularında yüzemem.

----------------------------------------------------------

J.N.ARTHUR RİMBAUD

(1854—1891)

Çeviren:Sabahattin EYUBOĞLU

Arthur Rimbaud

2008-03-18T16:06:00.000-07:00